Sorunlara kalıcı çözüm arama yerine var olanlar içinde tutarlılık aramak pek anlamlı olmuyor.

Bunun yeni ve en iyi örneğini YÖK’ün katsayı uygulaması oluşturuyor. İstanbul Barosunun başvurusu üzerine Danıştay’ın kararı bir bakıma yanlışta, tutarlılık aramak gibi.

Danıştay diyor ki “eğer sizin öncülünüz yönlendirmeyi içeriyorsa katsayılar olmak zorunda.” Peki, o öncüldeki terim gerçekliği içermiyorsa?

Elbetteki böyle bir soruya cevap aramak Danıştay’ın yetki alanına girmiyor.

İkinci örnek ise Anadolu liselerine öğretmen seçimiyle ilgili. Bu yazıda asıl üzerinde durmak istediğim de bu konu. Çünkü konuyla ilgili Eğitim İş sendikasının açmış olduğu dava tam da “yanlış da tutarlılık” arama eylemine somut örnek niteliğinde.

Dava dilekçesine bakılırsa Anadolu ve benzer nitelikteki liselere öğretmen seçimi için yapılan sınavlarda 40 puanın atama için yeterli sayılmasının yanlış olduğu savunulmakta ve önce ilgili maddenin yürütmesinin durdurulması, ardından da iptali istenmekte.

Tıpkı katsayı uygulaması, yönlendirme(yöneltme) ilkesinin zorunlu sonucuysa Anadolu liseleri de yabancı dilde eğitimin gerekli olduğu düşüncesinin bir sonucudur.

Gelinen noktada Anadolu liseleri kanuni dayanaklarını yitirmekle kalmayıp eğitim sistemimiz içinde yeni bir bataklık alanı oluşturmuştur.

Milli Eğitim Temel kanunun 29. maddesi açıktır. “Belli bir programa ağırlık veren okullara lise, teknik lise ve tarım meslek lisesi gibi eğitim dallarını belirleyen adlar verilir.” Bana biri, Anadolu liseleri ile genel liseler, İmam-Hatip Lisesi ile Anadolu İHL ve diğer liseler ile onların Anadolu türü arasında nasıl bir program farklılığı bulunduğunu anlatırsa çok iyi olur. Sadece yabancı dil dersinin sayısının fazlalığı bir program farklılığı mıdır? Biri bunu açıklamalı.

Ayrıca soruyorum, sadece öğrenci ve öğretmenini sınavla seçtiği için bu liseler farklı bir okul olma özelliğine sahip olabilir mi?

Yaratılan bu lise türü sayesinde öğrenciler, veliler ve öğretmenler bir sürü gibi güdülüp durmaktadır. Bu güdülmenin doğurduğu sonuç ise “iyi(başarılı) öğrencilerin” bir yerde “kötü(başarısız) öğrencilerin” bir başka yerde toplanmaları. Sonuç bu olunca eğitim hizmetlerinin herkese eşit götürülmesi gerektiği ilkesinin rafa kaldırılması sıradan bir olay olmaktadır. Örneğin “genel lise” iseniz sınıfınız 40–50–60 olabilir. Anadolu türünde lise iseniz ancak 30 olabilir. Genel lise iseniz ikili eğitim yapıp 80 dakikalık derslerle çocuklara, öğretmenlere işkence yapmak serbest, Anadolu iseniz 40 dakikada bir dışarı çıkabilirsiniz. Aralarda tuvalette, kantinde sıra beklemeniz de gerekmez, vs vs.

Biz neyi tartışıyoruz neyi dava ediyoruz?

Bu liselere öğretmen seçimi 40 puanla mı olsun 100’le mi yoksa sınavsız mı olsun?

Peki kardeşim, sınavı yaptık 100 aldınız.

Ertesi gün, bir önceki günden farklı öğretmen mi oldunuz? Bu sınavı kazandığınızda iman gücünüzde yükselme, pedagojik becerilerinizde birden bire mucize mi oluyor?

Olmadığı açık. Görüyor ve yaşıyoruz.

Dediğim gibi kalıcı çözümlere yönelmeme, yanlışın içinde tutarlılık aramak oluyor. Eğitim İş dava dilekçesi de tamda bunu gösteriyor. Bunu söylediğim için dava açmanın yanlış olduğunu ima ettiğim yada böyle düşündüğüm sanılmasın. Çünkü söz konusu dava dilekçesi ilgili yönetmelik ile ilgili haklı itirazlar içeriyor. Derdim, sorunun kendisini görmeyip doğurduğu sonuçlara odaklanmanın yanlışlığını örneklemekten ibarettir.